THEATERTEKSTEN

Auteursbond-theaterteksten
is een project van de
Auteursbond, de
beroepsorganisatie
van (toneel)schrijvers en
vertalers in Nederland.

privacy verklaring

Spartacus
door Rob de Graaf - 2004
PDF   AUTEUR
TEKSTEN VAN DEZE AUTEUR

Trefwoorden: vrolijke agressie, verhalen over macht, gezag en geweld, lichamelijkheid, energie
Thema: Macht, dwang, haat en sektarisme/ verlangen naar eenheid en geborgenheid.
Genre: Drama/toneelspel

Synopsis:
Spartacus van Nieuw West is een woeste denk en vechtexercitie waarin bedenker Marie Jongewaard en schrijver Rob de Graaf zich van hun scherpste kant laten zien. De Cafébrand in Volendam wordt hier de metafoor van een samenleving die stuurloos ten onder gaat.

Samenvatting:
SPARTACUS. Een gebeurtenis die het midden houdt tussen een mannendrama en een spreekopera, tussen cultuurkritiek en komedie, tussen beeldend theater en een bonte avond.
Kees Hulst speelt een centrale rol in SPARTACUS. Hij is de geboren leider van een groep volgzame jongens. Hij vormt, hij formuleert, hij heerst en hij manipuleert. Hij is een visionair met een middenstandsdiploma: gedreven als een sekteleider maar zo van zijn eigen belang vervuld als de eerste de beste kroegbaas of sportschoolhouder.
In een denkbeeldig IJsselmeerstadje regeert de door Hulst gespeelde Kees Veerman als een provinciekeizer. Zijn kansarme schare van volgers wacht op het woord van de meester, dat wet is. Veerman heeft van alles te zeggen over lichaam, geest en gezag. Hij schenkt bier, heeft commentaar op alles, houdt de spierontwikkeling van zijn jongens in de gaten . En als het Oudjaar is laait in zijn met dennentakken versierde kroegje het feestelijke vuur hoog op...
In deze naar vis ruikende slaven- en heersersmaatschappij belichaamt Juda Goslinga de geest van opstandigheid. Hij is de Spartacus die naar vrijheid streeft en die de anderen in zijn visioen probeert mee te krijgen. Voor hem geen hardheid en blind volgen, geen dronkenschap en mannelijke onderdanigheid, maar twijfel, nuance en het ononderdrukbare verlangen naar een vrouw.
Naast Kees Hulst en Juda Goslinga is in SPARTACUS nog een 'koor' te zien dat wordt gevormd uit jeugdige mime- en toneelspelers. Zij zijn de sprekende meerderheid, de kneedbare massa.

(Bron: www.nieuwwest.com)

Fragment:
Ensemble
A goddess on a mountain top
Was burning like a silver flame
The summit of beauty she was
And Venus was her name
She's got it
Yeah, baby she's got it
Well, I'm your Venus
I'm your fire
At your desire
Her weapon were her crystal eyes
Making every man a man
Black as a dark night she was
Got what no one else had
She's got it
Yeah, baby, she's got it
Well, I'm your Venus
I'm your fire
At your desire
Well, I'm your Venus
I'm your fire
At your desire

Kees
Jongens
Zijn we er allemaal bij?
Dan zal ik je zeggen wat je doen moet
Vechten moet je
Vechten met je vuisten
Vechten vanuit je verdriet
Vechten tegen wie je je vijand noemt
Vecht
Vecht
Vecht en verdedig
Vecht
Vecht
Vecht en vernietig
Vecht
Vecht
Vecht en gedenk
Denk aan wat verkeerd gegaan is
Denk aan die vernedering – toen, die ene keer – dat weet je toch nog wel?
Toen ze echt te ver zijn gegaan
Ze hebben je iets aangedaan
Ze hebben niet geluisterd toen je sprak
Ze hebben niet gekeken toen je om hun aandacht vroeg
Dat wil je niet
Dat wil je niet nog eens mee hoeven te maken
En daarom vecht je
Wees blij, jongens
Dat je in mij iemand gevonden hebt
Iemand die je de weg wijst
Naar de school van het leven
De school van de nieuwe discipline
De school van spierkracht en beheersing
Hossein
Op de dijk
Staat een huis
Een huis van groengeverfde planken
Op de dijk
Staat een huis
En achter de muren van dat huis
Wordt iedere dag aan de waarheid gewerkt
De waarheid van de donkere daad
Kees
Het is een heel project
Maar ik weet waar we heen marcheren
Je moet goed begrijpen, jongens
Dat het maar om één ding gaat
Het gaat om het richten van je energie
Als je ergens wilt komen
Dan moet je iets niet doen
Ontken het
Vergeet dat ding dat tussen je benen hangt
vergeet dat het warm is en van wilskracht vervuld
Noem het dood vlees dat geen naam heeft
zo uit een voorbij decennium
Vergeet het
Denk niet aan wat je ermee zou willen
Denk niet aan wat je ermee kunt
Doe het niet
Ejaculatie is energieverlies
Houdt het in je – dan komt die kracht in je hersens terecht
Houdt het bij je en weet dat ik het goedkeur
Bedwongen wil is kwaliteitswil
Als je ooit een vrouw ziet, wend dan je hoofd af, steek de straat over, sluit alle deuren en denk aan iets anders
’t Zijn slangen en hoeren en wat ze eenmaal van je hebben afgenomen, dat krijg je nooit meer terug
Jongens
Fijne jongens - blond en donker
Door en door Hollands
Jongens - dit is het schema
Dit is ons nieuwste testament
Dit is het bioritme van onze beschaving
Eén
Wij zijn vissers
Wij zijn zonen van het water
Wij leven van de vis
De vis – je weet het, jongens – de vis is het oudste dier
De vis staat dicht bij de oorsprong
De vis die altijd zwijgt omdat ze weet dat in stilte de wijsheid schuilt
De vis die door ons gevangen wordt, vermoord, ontleed, gerookt, verkocht en verorberd
Dat is dezelfde vis die wij onze eerbied verschuldigd zijn
Twee
Wij zijn zangers
Wij hebben ons ontworsteld aan het laagste leven
En we zijn kunstenaars van stem en sentiment geworden
Een rijk geslacht van stemmen
Vraag ons naar het leven en je krijgt een lied als antwoord
Luister naar ons die de eenzaamheid omzetten in klank
Zoet melodieert het langs de rusteloze IJsselmeerkust
Jochem
Kees zegt: de berg is hoog
Maar onze idealen reiken hoger
Kees zegt: de zee is diep
Maar ons inzicht gaat dieper
Kees zegt: Urk en Emmeloord zijn ver
Maar onze wilskracht reikt verder
Die bereikt de onbekendste kusten
Kees
Drie
Wij zijn vechters
We moeten leren ons te verweren met vuisten
De kracht die op onze weg komt zullen we met tegenkracht beantwoorden
Onze lichamen gebruiken we als machines – doelgericht en willoos
Scherp afgestelde verwoestingsapparaten
Vier
Wij zijn drinkers
Ons verstand dompelen we onder in de beker
De beker met de bedwelmende drank
De drank die alles troebel maakt en draaglijk
De drank die ons eenvoudig maakt en eerlijk
Dat, jongens, dat is wat we zijn
Zo zie ik jullie graag
Als mannen van de elementen

Juda
Ja – nee – ik weet niet
Van zo’n cryptisch verhaal word ik toch ongedurig
Er ontbreekt iets aan, of er zit iets in dat me juist teveel is... ik weet niet...
Ik ben vanochtend gaan wandelen, in de natuur en door de weilanden en zo, zo'n groen landschap van eenvoud en rechte lijnen - en toen ik daar liep, zo in m’n eentje, toen heb ik gedacht...-

Kees
Niet denken moet je, maar voelen
Eerst voelen en dan doen
Doen wat er gezegd wordt
Ik heb het inzicht
En ik vertrouw op jullie coöperatiedrift
We gaan voor het lichaam
We gaan voor de bedwinging en de beheersing
We gaan voor de kracht van de geest
Juda
We leren veel van u, Kees
Wij educatie-arme provinciejongens, wij likken de wijsheid als honing van uw lippen
Dat is zeker waar en daar gaat niets vanaf
U bent in de wereld geweest en u hebt de boeken gelezen
U hebt alles onder woorden gebracht en dat is goed, want wij kunnen dat niet
U hebt alle vergunningen
Maar toch heb ik soms vragen

Kees
Geen vragen stellen, Spartacus
Vragen maken je zwak
Vragen zijn een weelde die jij niet kunt dragen
Durf een eenvoudige vechter te zijn
Eén ding moet je zijn, en verder niets
Eendimensionaliteit is het geheim van de sterken
Toegeven aan je twijfels is onwaardig
Zo word je nooit een man, jongen
Doe het niet
Nooit vragen stellen
Luister liever naar de antwoorden
Je krijgt ze – van mij
Juda
Ja, maar...-
Kees
‘Ja maar’ – dat is de verkeerde houding
‘Ja maar’ – dat is iets voor scheurmakers en zwakkelingen
Hier gaan we voor een meedogenloos lichaamscommunisme
Juda
Ja, maar
Dat blijf ik toch zeggen
- En ik kom er maar meteen mee, al zegt iemand misschien dat dit het goede moment niet is -
Ja, maar wat is er toch mis met de zachte krachten?
Ik word een beetje naar van dat martiale, Kees
Ik wil belangeloos bewegen, als het kleinste golfje op een leeg strand in de ochtend
Ik wil dat gewoon – ik heb die drang
En ik wil liggen op dat gras
Ik wil de zachte hand zijn en niet enkel spieren
Ik leef met mijn zintuigen en met mijn wil
Ik verlang, met alle spieren en zenuwen van mijn gezonde lichaam
Ik verlang, zoals een jongen verlangt naar de regen die zal komen aan het einde van een bedrukte zomerdag


 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
login